Innovatie uit onze veterinaire sector vindt soms een weg die verder reikt dan we vooraf denken. Afgelopen week werd voor het eerst een 3D geprinte titanium heupkom, ontwikkeld binnen de veterinaire orthopedie, toegepast bij een menselijke patiënt. Een ontwikkeling die laat zien hoe praktijkervaring, onderzoek en samenwerking samenkomen.
Ontwikkeld vanuit de veterinaire praktijk
De basis van deze techniek ligt bij de Faculteit Diergeneeskunde, waar veterinair chirurg Björn Meij al jaren werkt aan innovatieve oplossingen voor orthopedische problemen bij gezelschapsdieren. Vijf jaar geleden werd in samenwerking met het 3D Lab van het UMC Utrecht voor het eerst een 3D geprint titanium implantaat geplaatst bij een hond. Dat gebeurde om een amputatie te voorkomen en bleek het begin van een nieuwe behandelrichting. Wij schreven er overigens eerder over.
De techniek werd vervolgens verder ontwikkeld voor honden met heupdysplasie. Het implantaat wordt volledig op maat gemaakt op basis van een CT scan en vormt een aanvullende rand aan de heupkom, waardoor de heupkop beter wordt ondersteund. In de praktijk betekende dit een minder ingrijpende behandeling dan de klassieke chirurgische opties.
Ruime klinische ervaring bij honden
Inmiddels zijn ruim zeventig honden met deze techniek behandeld, met gewichten variërend van vijftien tot negentig kilo. In veel gevallen konden beide heupen in één operatie worden geopereerd. Volgens Meij vertaalt zich dat naar een opvallend vlot herstel: “De meeste honden worden aan beide heupen in één operatie geholpen. Ze lopen vaak dezelfde dag alweer in de kliniek en kunnen een dag later met hun baasje mee naar huis.”
Voor veel van ons is dit herkenbaar. Heupdysplasie vraagt om tijdige en doordachte behandeling, waarbij het beperken van verdere gewrichtsschade centraal staat. De ervaringen uit de kliniek vormden een belangrijke basis voor de volgende stap.
Interesse vanuit de humane orthopedie
Ook in de humane zorg bleef deze aanpak niet onopgemerkt. Orthopedisch chirurg Bart van der Wal zag in het UMC Utrecht jonge patiënten met heupdysplasie bij wie eerdere behandelingen onvoldoende resultaat gaven. Omdat de aandoening bij mensen en honden duidelijke overeenkomsten vertoont, zocht hij contact met zijn veterinaire collega’s in Utrecht. Zijn uitgangspunt was eenvoudig en praktisch: “Het idee was simpel: als er een stukje van de heupkom ontbreekt, kunnen we dan niet een randje bijprinten?”
Samen met Björn Meij werd onderzocht hoe de veterinaire techniek geschikt gemaakt kon worden voor toepassing bij mensen. Dat vergde een zorgvuldig traject van documentatie, goedkeuringen en voorbereiding.
Eerste toepassing bij de mens
Afgelopen week werd in het Anna Ziekenhuis de eerste patiënt geopereerd: een 36 jarige man met ernstige heupdysplasie. De ingreep maakt deel uit van een veiligheidsstudie waarin in totaal vijf patiënten worden behandeld. Een belangrijk aandachtspunt daarbij is de belasting van het implantaat, aangezien mensen hun lichaamsgewicht anders verdelen dan honden.
Relevantie voor ons vak: One Health
Voor onze beroepsgroep is deze ontwikkeling vooral een bevestiging van de waarde van ons vakgebied. Klinische ervaring, toegepast onderzoek en samenwerking hebben geleid tot een innovatie die nu ook buiten de diergeneeskunde wordt ingezet. Daar mogen we best een beetje TROTS! op zijn.
